Głównym celem programu jest wprowadzenie do polityki oraz programów społeczno-gospodarczych w Polsce kryteriów, metodologii oraz określania celów krajowej regionalnej polityki strukturalnej z zintegrowanymi elementami rozwoju regionalnego i spójności społeczno-gospodarczej, jak również rozwoju obszarów wiejskich, zgodnych z zasadami krajów Unii Europejskiej dotyczącymi funduszy strukturalnych.

Program stanowi kontynuację Specjalnego Programu Przygotowawczego do Funduszy Strukturalnych (Phare'98 - SPP) i jest realizowany na poziomie regionalnym i lokalnym w formie wsparcia inwestycyjnego w województwie podkarpackim i warmińsko-mazurskim oraz technicznego o charakterze instytucjonalnym we wszystkich 16 województwach.

W ramach programu PL9909.01, którego realizacja rozpoczęła się w 2000 r., można wydzielić trzy podstawowe komponenty:

Komponent I łączy działania inwestycyjne finansowane w województwach podkarpackim oraz warmińsko-mazurskim oraz działania ukierunkowane na rozwój zasobów ludzkich oraz doskonalenie kadr odpowiedzialnych za programowanie oraz wdrażanie działań mających na celu realizację strategii rozwoju w poszczególnych 16 województwach Polski. Cel komponentu realizowany jest poprzez:

• Fundusz Dotacji Lokalnych przeznaczony na współfinansowanie inwestycji służących realizacji priorytetów wstępnej strategii rozwoju woj. Warmińsko-mazurskiego oraz podkarpackiego i priorytetów Wstępnego Wojewódzkiego Programu Operacyjnego Phare 2000. Zadaniem Funduszu Dotacji Lokalnych jest pomoc gminom województwa podkar-packiego oraz warmińsko-mazurskiego w realizacji projektów rozwoju społeczno-gospodarczego. Do ubiegania się o pomoc ze środków Funduszu Dotacji Lokalnych uprawnione były wszystkie z tych województw. Każda z uprawnionych gmin ma prawo zgłaszania więcej niż jednego projektu (inwestycji). Kwalifikacja projektów odbyła się w czerwcu 2000 roku. Budżet Funduszu Dotacji Lokalnych Programu Phare wynosi po 4,5 mln euro dla każdego z województw. Przy czym kwota dotacji na cele jednego projektu nie może być niższa niż 20 tysięcy Euro oraz wyższa niż 500 tysięcy Euro. Dotacja do projektu niekomercyjnego nie może pokrywać więcej niż 50% kosztów projektu netto. Minimalne współfinansowanie ze środków beneficjenta wynosi 25% kosztów projektu netto oraz koszty podatków, ceł i opłat lokalnych. Dodatkowo projekt jest współfinanso-wany z budżetu państwa - w wysokości połowy udziału środków Phare.

  Zgodnie z Regulaminem Projektu dotacje mogły być przyznawane na współfinansowanie lokalnych projektów infrastrukturalnych z następujących dziedzin:

  • tworzenie nowych trwałych miejsc pracy;

  • tworzenie lub unowocześnianie infrastruktury wspierającej rozwój małych i średnich przedsiębiorstw;

  • innowacje i transfer technologii;

  • edukacja i rynek pracy;

  • transport i infrastruktura transportowa;

  Dotacje mogły być przyznawane na realizację projektów mających bezpośredni związek z ww. dziedzinami np. ochroną środowiska i rozwojem turystyki, których realizacji gminy muszą dokonać zgodnie z harmonogramem wdrażania projektu. Wśród gmin-beneficjentów programu z województwa podkarpackiego znalazły się: Gmina Tarnobrzeg, Gmina i Miasta Dębica, Gmina Stalowa Wola, Gmina Iwonicz Zdrój, Gmina Radomyśl Wielki, Gmina Bojanów, Gmina Nowa Sarzyna, Gmina Miejsce Piastowe, Gmi-na Kolbuszowa, Gmina Miejska Jasło, Gmina Pysznica, Gmina Tryńcza, Gmina Jasienica Rosielna, Gmina Łańcut oraz Gmina Nisko. Beneficjentami programu z województwa warmińsko-mazurskiego zostały: Gmina Ruciane Nida, Miasto i Gmina Miłomłyn, Gmina Olsztyn, Gmina Kowale Oleckie, Gmina Lelkowo, Ekologiczny Związek Gmin "Działdowszczyzna", Gmina Susz, Gmina Miasto Elbląg, Gmina Stawiguda, Gmina Lubawa, Gmina Małdyty, Gmina Kurzętnik oraz Gmina Jeziorany. W przypadku oszczędności kolejne przedsięwzięcia będą kwalifikowane na przełomie II oraz III kwartału br.

• Działania ukierunkowane na rozwój zasobów ludzkich i doskonalenie kadr odpowiedzialnych za programowanie i wdrażanie działań mających na celu realizację strategii rozwoju w poszczególnych 16 województwach. Projekt będzie się koncentrował na rozpowszechnianiu najlepszych wzorów i doświadczeń z UE w zakresie przygotowania i wdrażania regionalnych programów operacyjnych poprzez przygotowanie programu szkoleniowego i wykształcenie grupy trenerów, którzy następnie przeszkolą kadry insty-tucji i organizacji zaangażowanych włączonych w proces programowania. Bezpośrednimi beneficjentami projektu będą:

  • grupa trenerów z 16 województw;

  • zespoły odpowiednich departamentów w urzędach marszałkowskich, przygotowujące wojewódzkie zintegrowane plany operacyjne Celu I, wybrani pracownicy urzędów wojewódzkich odpowiedzialni za wdrażanie programów operacyjnych, radni sejmików wojewódzkich, przedstawiciele gmin i powiatów oraz partnerzy społeczni i gospodarczy procesu programowania.

  Cel ten zostanie osiągnięty poprzez:

  • przygotowanie programu szkoleniowego dotyczącego zasad przygotowania i wdrażania programów operacyjnych,

  • wyszkolenie kadry trenerów z 16 województw,

  • dostarczenie szkoleń kadrze instytucji i organizacji zaangażowanych w proces programów rozwoju regionu,

  • przygotowanie przewodnika upowszechniającego najlepsze wzorce i doświadczenia dotyczące opracowywania i wdrażania programów operacyjnych.

Realizacja komponentu odbywa się w ramach działań inwestycyjnych (dotacji) wspartych doradztwem i szkoleniami.

Komponent III Celem szerszym projektu jest rozwój kadr regionalnych włączonych w proces programowania w kontekście przygotowań do członkostwa w UE i korzystania w przyszłości z Funduszy Strukturalnych na Lubelszczyźnie i Podlasiu poprzez następujące działania:

• przygotowanie metod i instrumentów programowania mających zastosowanie we wszystkich głównych fazach cyklu przygotowania i wdrażania programu operacyjnego - diagnozowanie, programowanie, planowanie, wdrażanie, monitorowanie i ocena,

• przygotowanie metod i instrumentów prowadzących do uspołecznienia procesu programowania,

• dostarczenie wiedzy i umiejętności kadrom instytucji oraz partnerom społecznym włączonym do procesu programowania.

Celem operacyjnym projektu jest opracowanie dla województwa podlaskiego i lubelskiego wojewódzkich programów operacyjnych dla projektów Celu 1 Funduszy Strukturalnych UE na lata 2003-2005.

Bezpośrednimi beneficjentami projektu będą:

• Zespoły Departamentów Polityki Regionalnej i Współpracy z Zagranicą, przygotowujące wojewódzkie zintegrowane programy operacyjne w Urzędach Marszałkowskich województwa lubelskiego i podlaskiego, pracownicy Urzędu Wojewódzkiego w Lublinie oraz Urzędu Wojewódzkiego w Białymstoku, odpowiedzialni za monitorowanie wdrażania programów operacyjnych,

• Samorządy terytorialne różnego szczebla, ze szczególnym uwzględnieniem radnych sejmików wojewódzkich oraz przedstawicieli gmin i powiatów,

• Partnerzy społeczni i gospodarczy procesu programowania,

• Instytucje i jednostki wdrażające projekty regionalne.